Krsna slava srpskog društva u Velenju: Mratindan

Krsna slava srpskog društva u Velenju: Mratindan

Srpsko društvo dr Mladen Stojanović iz Velenja je 24. novembra 2023 proslavilo  svoju krsnu slavu Mratindan. Slava je proslavljena u krugu članova društva u prostorijama društva SRPSKI DOM. Ko što mnogi ne znaju, a mi znamo koliko je slava važna u srpskom narodu; zato je svoje mjesto i našla na UNESCO-voj listi nematerijalne kulturne baštine. Opširnije o tome možete pročitati na prilogu o Srpskoj slavi na UNESCO listi.

Slavski obred obavljen je uz slavsku svijeću, koljivo, slavski kolač, crveno vino, tamjan i ostale simbole slave. Ovogodišnji obred dizanja slave se odvijao uz prisustvo sveštenika Gorana Šljivića iz Srpske pravoslavne cerkvene opštine Celje.

Obred lomljena slavskog kolača, po našim običajima su obavili   Zoran Jauz i Njegoš Jauz uz prisutne ostale članove društva, vjerne pratioce i prijatelje. Posle završenog obreda Zoran Jauz se zahvalio članovima koji su se odazvali i uljepšali taj, nama značajan, vedar i srećan dan.

Nakon toga je usledijo slavski ručak i druženje uz tradicionalno srpsko pjevanje i primjerno obilježavanje krsnog imena sv Mrata. Tu su bili prisutni i naši članovi koji su Slovenci i prvi put su bili prisutni na slavi.  Ispraćaj članova od strane protekao je uz zahvalnost da se dogodine opet okupimo.

Nakon toga je usledijo slavski ručak i druženje uz tradicionalno srpsko pjevanje i primjerno obilježavanje krsnog imena sv Mrata. Tu su bili prisutni i naši članovi koji su Slovenci i prvi put su bili prisutni na slavi.  Ispraćaj članova od strane protekao je uz zahvalnost da se dogodine opet okupimo.

Dani od Đurđica do svetog Mrate, a to je od 16. do 24. novembra, u narodnom kalendaru starih Srba nazivaju se Mratinci – odnosno vučji dani. Zato se sveti Mrata poštuje i slavi kao zaštitnik vukova. Kada je ova krsna slava u pitanju narodno verovanje seže u daleku proslost i mitologiju starih Srba i ovaj praznik vezuje za vuka kao opasnog ali i moćnog protivnika, a nekad i zaštitnika.

Predanja o Svetom Mrati i Vučjim danima

Za Mratindan i Mratince se vežu brojni narodni običaji i legende, a kao zanimljivost izdvajamo neke činjenice:

  • Prema predanju, Sveti Mrata u ove dane gleda kako ko radi, zatim drži većanje sa vukovima i određuje im na koga da “navale”. Domaćinu koji u ove dane najviše greši, ne ide u crkvu i ne poštuje Svetog Mratu, veli narod, u kuću i torove će na zimu ući hromi vuk, zvani kriveljan, koji je najopasniji i koga niko ne može da spreči u njegovoj nameri.

Zato postoje narodna verovanja šta treba raditi, a šta ne u vreme Vučjih dana:

  • U vreme Mratinaca ništa se ne daje iz kuće, ne prede se vuna i ništa se ne pere. Krojači i obućari odmaraju, a žene ne rade ručne radove.
  • Kod starijih ljudi postoji verovanje da, ukoliko Mratinci padnu u maglovite dane, zima će biti maglovita i promenljiva. U slučaju vedrih dana, zima će biti mrazovita i ljuta.

U narodu se i danas čuje – sveti Mrata, sneg na vrata, kojom se označava početak hladnog i snežnog perioda godine. U ime društva zahvaljujemo se našim članovima, majkama i ženama naših članova za trud oko pripreme hrane i same organizacije slavske gozbe. Posebno smo zahvalni Milisenku Malbašić, on nam je izašo u susret i ispekao prase i time obogatio slavsku gozbu.

pripremio: Jovo Jauz

podijelite sadržaj:

Ostavite odgovor

Vaša adresa e-pošte neće biti objavljena. Neophodna polja su označena *

Za odbacivanje neželjenih sadržaja koristimo Akismet. Opširnije